Toen Almere ruim 40 jaar geleden ontworpen werd, was een verwevenheid tussen stad en landschap een belangrijk uitgangspunt. Het idee was dat de stedeling in directe verbinding met groen, landbouw en voedsel zou moeten kunnen leven. Een deel van de ruimte werd beplant met inheemse eetbare soorten, zoals wilde kers, walnoten, hazelnoten, vlierbessen en pruimen. Ook landbouw kreeg ruimte in de stad, al was dat ook vaak tijdelijk. Op deze manier bleef de toekomstig te bebouwen ruimte in beheer.

Stadslandbouw

Op dit moment bestaat één derde van de ruimte in deze stad uit landbouwgrond, bos en recreatieruimte. De vraag is wat er is overgebleven van die beoogde verwevenheid. Wat betreft stadslandbouw zijn er in de stad veel initiatieven ontplooid. Uit een inventarisatie uit 2015 blijkt dat de stad meer dan 100 initiatieven telt van bestaande stadslandbouw uit buurt-, volks- en schooltuinen. Ook via Oosterwold en het programma Nieuwe Natuur in Flevoland werkt de stad aan grootschalige ontwikkeling van stadslandbouw. Maar hoe zit het met de eetbare potentie van de publieke groenblauwe ruimte?

Een team van Wageningen University & Research voerde een onderzoek uit: Wat is er in Almere beschikbaar aan eetbaar groen? En hoe kun je het aanbod aan eetbaar groen beter benutten? De onderzoekers raadpleegden digitale bronnen en voerden op drie locaties in de stad veldwaarnemingen uit.

Opbrengstschatting

Uit het rapport van het onderzoek blijkt dat de digitale bestanden laten zien dat eetbare soorten in grote variatie en hoeveelheden over de gehele stad verspreid aanwezig zijn. Uit veldwaarnemingen blijkt bovendien dat er soms veel meer eetbare soorten zijn dan in de digitale bestanden wordt weergegeven. De onderzoekers hebben de indruk dat, in vergelijking met andere steden, Almere relatief veel eetbaar groen tot haar beschikking heeft. Gezien de grote hoeveelheid groenblauwe dooradering van de stad is de potentie groot.

Op basis van de gegevens hebben de onderzoekers van een aantal veel voorkomende eetbare soorten een ruwe schatting gemaakt van de opbrengst. Zo maakten ze een berekening van de productie van diverse vruchten, zoals braam, zoete wilde kers, peer, vlier en gele kornoelje. Ook schatten ze in wat de notenproductie zou kunnen zijn van de hazelaar en walnotenbomen.

Uit die schatting blijkt dat de hazelaar en walnootbomen binnen de gemeentegrenzen voldoende noten produceren om in de behoefte van de Almeerders te voorzien. De productie van vruchten zoals vlier, gele kornoelje en braam kan ongeveer 20% leveren van de consumptie aan compote. Zoete wilde kers en peer kunnen respectievelijk voor 16% en 6% voorzien in de consumptiebehoefte.

Aanbevelingen

De onderzoekers komen in het rapport met een aantal aanbevelingen om het eetbare groen beter te benutten. Zo zou het goed zijn om met bewoners een pilot te starten over hoe je eetbare soorten kunt gebruiken. Een andere aanbeveling is het eetbaar groen meer onder de aandacht van de dienst stadsbeheer en andere eigenaren van de publieke ruimte te brengen.

Daarnaast zou het goed zijn in gesprek te gaan met de organisatie van de in 2022 te houden Floriade om eetbaar groen op de agenda te zetten. De Floriade in Almere heeft als thema Growing Green Cities en wil zich richten op oplossingen voor uitdagingen en vragen rondom natuur in de stad, groene energie, gezondheid en lokaal voedsel.

(Bron foto: Shutterstock)

Veel eetbaar groen in Almere