Het aantal zonneparken groeit hard, er zijn er nu ruim 300. En het totale geïnstalleerde zonnestroomvermogen is in Nederland met 49% gegroeid van 2911 MW in 2017 naar 4414 MW in 2018. Het zonnestroomvermogen op land groeide nog veel sneller, van 98 MW in 2017 naar 444 MW in 2018. Die snelle groei op land is zorgelijk, vinden Kamerleden.

Zonneladder

In 2018 diende Kamerlid Carla Dik-Faber een motie in waarin zij haar zorg uit over zonneparken omdat deze ertoe kunnen leiden dat landbouwgrond verdwijnt. Ook stelde ze dat zonneparken negatieve gevolgen kunnen hebben voor kwetsbare natuur en bodemleven. Het kabinet werd opgeroepen een zonneladder op te stellen die je kunt gebruiken als nationaal afwegingskader bij regionale energie strategieën (RES’en). Zo kun je zorgen dat onbenutte daken en terreinen beter worden benut en dat landbouw en natuur zoveel mogelijk worden ontzien.

Naar aanleiding van die motie heeft Wageningen Environmental Research onderzoek gedaan naar de effecten van zonneparken op natuur, landschap, bodem en de landbouw. Het rapport 'Zonneparken natuur en landbouw' laat zien wat het effect is van die zonneparken.

Bodemkwaliteit

Zo blijkt dat zonneparken voor agrarisch ondernemers een aantrekkelijk alternatief is, met name voor stoppende boeren. Zonneparken leveren meer op dan grondgebonden veehouderij of akkerbouw. Als je zonneparken geod aanlegt, zodat er voldoende water en licht op de bodem komt, kunnen ze ook bijdragen aan verhoging van de biodiveristeit.

Maar zonneparken kunnen ook een negatief effect hebben op de bodemkwaliteit. Doordat licht wordt weggevangen en de verdeling van water verandert, kan het bodemleven onder druk komen. Met name het organische stofgehalte wordt verlaagd. Naar schatting moet landbouwgrond zo'n 10 jaar herstellen om het organisch stofgehalte weer op peil te brengen.

Kamerbrief

Uit een kamerbrief van augustus 2019 van Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat blijkt dat het kabinet landbouw- en natuurgronden wil ontzien bij de bij de aanleg van zonneparken. Het kabinet vindt dat we vanuit het oogpunt van voedselzekerheid, biodiversiteit, landschap en cultuurhistorie zorgvuldig moet omgaan met landbouwgrond en natuur. In plaats daarvan wil het kabinet de aanleg van zonnepanelen op daken stimuleren.

Zonnepanelen bij voorkeur op dak